Грузинско-русский словарь Нико Чубинашвили

слово: ა...

Страницы (по 100 слов): 1 2 3 4 5 6 7
предыдущая • следующая

ანუ, ან

anu, an

თუ, გინა კავშირი განწუალებითი (მატ. 6:24,25 და შემდეგი), или.

ანჩხლი

anchch’li

კაპასი, გლისპი, გულპილწი, сердитый, капризный.

ანცი

antsi

ცელქი ყრმა, резвый, шалун.

ანძა

andza

ნაქუსი, ძალა, ძელი ამართული (ეზეკ. 27,5), ядрило, щегла, мачта, кол. თ. დირაგ.

ანწლი

ants’li

(ბალ.).

ანჯამა

anjama

კართ მისაკრავი რკინის კილო, петли у дверей, окон и т.п.

ანჯმნი

anjmni

სააჯმნო, აშკარა, საქვეყნო, явный, гласный, публичный.

ანჳქითი

an[ჳ]kiti

ნახე ონჳქითი.

აობა

aoba

მყოფობა არსებისა და შემთხვევისა (ა-სთან ნახე).

აოშვა

aoshva

(ავოშავ) ნახნავთა მეორედ გარდახნვა, перепахивать.

აოხრება

aoch’reba

ნახე აღოხრება.

აპანი და აპანისი

ap’ani da ap’anisi

იანვარი (ნახე ზოდიაქო)

აპაური

ap’auri

სამალდი, უღლის ტაბიკთ მოსაჭირებელი თოკი, შებმული ხართ ქედსა ქვეშე (ფსალ. 2,3), узы.

აპოთიკი

ap’otik’i

საკუჭნაო, სახლი შესანახავი სახლის სამზადისთა, ხოლო საკუთრად ეწოდების სამკურნალოთა წამალთა საცავსა, Аптека, Άποθηκη

აპოკალიპსი

ap’ok’alip’si

გამოცხადება, წიგნი წმიდისა იოანე მახარობელისა, откровение, Άποκάλυφις.

აპოხტი, ახტაპოტი

ap’och’t’i, ach’t’ap’ot’i

გამხმარი პოხილი ხორცი ოთხპერხთა, მფრინველთა, ანუ თევზთა: ლორი, ოფიტონი, შაშხი და მისთანანი, ветчина (ხოლო ბარუქის წიგნსა შინა 6,27, მგბარს ეწოდება) варить.

აპრიალება

ap’rialeba

(აპრიალდების) საჩქაროდ აგზნება ხმელის შეშისა.

აპრილი

ap’rili

იგრიკა (ზოდიაქო ნახე), Апрель, Άπρίλλιος.

აპუტარაკი

ap’ut’arak’i

(ბალ.) ნახე აბუტარაკი.

არაკი

arak’i

ზღაპარი, იგავი (ვეფხისტ. 844), басня, сказка. ს. არრაკ.

არამედ

aramed

მაგრამსავით, კავშირი განრემზომობითი (ფსალ. 1:2,4), но.

არამი

arami

ნახე ჰარამი (ვეფხისტ. 693 და 1292).

არამონი, არაონი, რამონი, რიმონი

aramoni, araoni, ramoni, rimoni

მცირე საწინდარი, задаток. თ. ბეი.

არარა, არარაჲმე

arara, arara[ჲ]me

არაფერი (ფსალ. 75,5), ничто; შეუძლებელი არს, ვერარა და ბრძანებითი ნურარა იხილენ თჳსთა ადგილთა.

არაყი, რახი

araq’i, rach’i

არაბულად ოფლი, რამეთუ სასმელი არაყი არს ქუაბის ოფლი, арак, водка, ρακί, ხოლო ორნახადი არს აბეკამაქი, двойной спирт. თ. დუათეშ.

არაწმინდა

arats’minda

საძაგელი, უწმინდური; სული არაწმინდა (ნახე სული), нечистый.

არაწმინდება

arats’mindeba

განშორება სიწმინდისა და უმანკოებისაგან (მატ. 23,27), нечистота.

არახჩინი

arach’chini

იარაღჩინი, თალფაქი, скуфейка, колпак.

არგანი

argani

ჯოხი საბრჯენელი (ნახე ჯოხთან) (ფსალ. 22,4), палица, палка.

არდაბაგი

ardabagi

სარკმელი, ანუ გასავალი დოლაბი (ეზეკ. 42,12), проход.

არდაგი

ardagi

მანდილი, წელზედ მოსაფენი ფეშტამალი (მარკ. 14,51 და 15,46; იოან. 13,5 და შემდგომი), лентие, полотно.

არდადეგი

ardadegi

ჟამი ზაფხულისა, ოდეს მზე შევალს ლომის ზოდიაქსა შინა, каникулы.

არდი

ardi

(ბალ.) შინაური ვარდკაჭაჭა, донник.

არდი, არდიფრუ

ardi, ardipru

ანაზდი (ნახე ჟამი) [კავშ.].

არეას

areas

მარიხი (ნახე ცთომილნი), Марс планета, Άρης.

არევა

areva

(ავრევ, ავურევ) აღრევა, ურთიერთარს შეზავება სხვადასხუათა ნივთთა, смешивать, примешивать.

მოშლა, შეშლა, мешать, расстраивать.

არეკნება

arek’neba

(აირეკნებს, აირეკნა) ასხლეტა ან გარდაცემა, отражать, отражение.

არემარე

aremare

გარეშემო სანახები (ვეფხისტ. 197), окрестность.

არემარედ

aremared

აქა-იქ, местами, по местам.

არეულობა

areuloba

აშლილობა, დაუდგრომელად ცხოვრება, ან აფორიაქება, замешательство.

არვე

arve

ფარა თხათა და ცხუართა (ჯოგი ნახე) (დაბად. 26,14), ფსალ. 49,9), стадо.

ართრონი

artroni

წევრი სიტყჳს ნაწილთა, член, Άρθρον, Articulus.

არიოთი

arioti

(ბალ.) გარეული ბალახ-ბულახი (4 მეფ. 4,39), дикое зелие.

არიფანა

aripana

ყრმათ საერთო პურობა (ნახე სერი და ფსონი).

არიფი

aripi

პურის მტე, ანუ შესაკუთრებული, შინა ყმა (ვეფხისტ. 1155).

არმაღანი

armaghani

შორით მორთმეული ძღვენი (ვეფხისტ. 456 და 1223).

არმენაკი

armenak’i

წმიდა ტილო, ნარმა, სიდონი (მატ. 27,59), полотно.

არმური

armuri

ალმური, ღრუბელ-ნისლი ქარიანი და ელვიანი (იობ. 38,1), буря.

არნადი, არნაბი

arnadi, arnabi

ტარიანი ფიცარი ბზისა და ხუავის სახვეტი კალოზედ.

არნი

arni

გარეული ცხვარი, тунь (?) {тур}.

არონა

arona

პატარა გუთანი (ნახე ერქუანთან).

არსება

arseba

რომელიცა პირველ არსისთჳს მიიცთომვის და რომელსა შინაცა არს კმაჲ მიზეზი, თუ რაჲსათჳს სხვაცა არს მას შინა, ანუ შესაძლებელ არს ყოფად (მეტაჶ. ბაუმ. §27), существо.

ნივთი მექონი ყოფისა, ანუ შინაგანი ძალი მისი (შავთ. 1; ვეფხისტ. 1350; ფსალ. 88,47), состав, век (?).

არსებითი

arsebiti

{არსებიანივე, არსებიანივით - საბას ლექსიკონი}.

არსი

arsi

რაჲცაღა შესაძლებელ არს, ე.ი. რომლისა ყოფა არა წინააღმდგომ არს (მეტაჶ. 24), ანუ მყოფი არსებასა შინა (ვეფხისტ. 1; შავთ. 89).

არსობისა

arsobisa

არსების პური, სახმარი ცხოვრებისათჳს, მდღევარი (მატ. 6,1), насущный.

არტალა

art’ala

საკლავთ უკანა ბარკალი, ანუ წვივი, голенище.

არტაში და არტახი

art’ashi da art’ach’i

გარეშემოსაკრავი ქარშიკი ჩჩჳლთა აკუნისა, пеленка.

ანუ მოტეხილთა ძუალთა შესაკრავი.

გასათლელთ ძელთა მაგრად დამჭერი ქანჩი.

არღავანი

arghavani

ქუა მეწამული (ვეფხისტ. 933), камень порфировый.

არღა, არღარა

argha, arghara

აღარ შემდგომს დროს არა (მატ. 26,29), к тому не, уже не, более нет, უკუთქმა მომავლისა დროსათჳს.

არღვევა

arghveva

(ავარღვევ) დაკერებულის დახსნა, დაშლა, отпороть.

აქცევა შენობისა, сломать.

არშია, აშია

arshia, ashia

მოვლებული რამე ვიწროდ ნაკერთ კიდურებზედ, кайма.

არშივი

arshivi

წილი, კერძო, доля, пай, паек.

არჩევანი

archevani

არჩევა

რჩევა, ვეზირობა, მოლაპარაკება საქმეზედ შეკრებულებაში, совет, совещание.

არჩვი

archvi

(ოთხფ.) ფსიტი.

არცა, არცაღა

artsa, artsagha

არღა, აღარც (მატ. 5,15 და 8,10), ни, ниже.

არძანი, არძანიკი

ardzani, ardzanik’i

დიდი ლოდი ან მარილის ქუა (ნახე უარძანიკო).

არწივაკი

arts’ivak’i

სახლის მეორე ძელი.

არწივი

arts’ivi

(მფრ.) ორბი (ეზეკ. 1,10), орел. ს. არწვი.

მრგუალი ფეხთა ქვეშე დასაგები მღუდელთ მთავართა, რომელსა ზედაცა გამოსახულ არს მფრინველი ესე, орлец архиерейский.

არხი

arch’i

რუ, რუსხმული, канал, канава. თ. არხ.

არხიდიაკონი

arch’idiak’oni

უპირველესი იეროდიაკონთაგან, მხლებელთა მღუდელთ მთავრისათა (ნახე დიაკონთან), архидиакон, Άρχιδίακονος.

არხიეპისკოპოსი

arch’iep’isk’op’osi

უპირატესი ეპისკოპოსი, архиепископ, Άρχιεπίσκοπος.

არხიერი

arch’ieri

მღუდელთ მთავარი (იხილე იერარხი), архиерей, Άρχιερεύς.

არხილი

arch’ili

თხელი ბზარი (თოვლთან ნახე)

არხიმანდრიტი

arch’imandrit’i

მონასტრის განმგებელი უფროსი, архимандрит, Άρχιμανδρίτης.

არხინოტარი და პროტონოტარი

arch’inot’ari da p’rot’onot’ari

მწერალთ უხუცესი, მდივანი, архинотарий, секретарь, πρωτονοτάριος.

არჯაკელა

arjak’ela

(ბალ.) არჯიოკა, ზერჩო, ორჯიოკი, черпула.

არჯასპი

arjasp’i

ძაღა, მიწალები, მომწუანო შავის საღებავი, ხმარებული ტყავთათჳს მეპრატაკეტაგან, ანუ მელნისთჳს, купорос.

არ, არა

ar, ara

უკუთქმითი მარცუალი (ნახე ვერ), (ფსალ. 1,1 და შემდეგი), не

ზოგჯერმე იხმარების ბრძანებითადცა, ხოლო ნიადაგ ბრძანების დამნიშვნელი არს ნუ.

ასაბია

asabia

მტერზედ საომრად თანმიმყოლი, совраждебник, союзник с врагом.

ასაკრავი

asak’ravi

ერქუანთ და ურემთ საბმელი.

ასამაღლებელი

asamaghlebeli

ლოცუათა დასასრულებელნი ლექსნი, ხმამაღლად სათქმელნი მღუდლისაგან სადიდებლად წმიდისა სამებისა, возглас.

ასარი

asari

დინარის მეოცედი წონა ვეცხლისა, ანუ დანგი (ნახე საწონთან) (მატ. 10,29), ассарий, мелкая монета.

ასე, ასრე

ase, asre

ესრეთ, так, ასეთი ესრეთი, такой.

ასთაკვი

astak’vi

(მძრ.) დუმიანი დიდი კიბო.

ასი ათასი, ანუ ათჯერ ბევრი (100.000)

asi atasi, anu atjer bevri (100.000)

ასი ატასი, ანუ ბევრის ბევრი

ასი მილლიონი და შემდგომი, ანუ ათჯერ უშტი (100.000.000)

asi millioni da shemdgomi, anu atjer usht’i (100.000.000)

უშტის უშტი, რომელია ასი მილლიონი

ასიდა

asida

(მფრ.) მიმინოს ჰგავს, ღამით ხედავს, ამისთჳს ღამურად უხმობენ, ზოგგან ყარყატი სწერია (იერემ. 8,7), еродия.

ასისთავა

asistava

(ბალ.) авран.

ასისთავი

asistavi

უხუცესი ასთა ზედა (მატ. 8,5), сотник.

ასი, ანუ ათჯერ ათი (100)

asi, anu atjer ati (100)

ასი

ასკილი

ask’ili

(ხე) ველური ვარდი, шиповник, дикая или лесная роза.

ასლი

asli

არაბულად ნამდვილი, подлинный, настоящий.

ასლი

asli

(ბალ.) აჭარა, აჭარული ბრინჯი (გამოს. 9,32), жито (ეზეკ. 4,9), пыро, рис, полба.

ასმენაკი

asmenak’i

ნადირთ შესაპყრობი მახე (იხილე ბადესთან), тенето.

ასო

aso

წევრი, ნასხამი გუამისა (მატ. 5,29), уд, член.

თჳთოეული კერძო წერილისა, буква, письмена, литера.

ასომთავრული ან მრგულოვანი

asomtavruli an mrgulovani

დიდრონი ასოები, заглавные буквы.

ასპარეზი

asp’arezi

სტადიონი ან სარბიელი (1 კორ. 9,24), поприще.

მეიდანი, სათამაშო ადგილი, ანუ მინდორი (ვეფხისტ. 1101 და 327; შავთ. 44), сцена, площадь, цирк.

ასპარეზობა

asp’arezoba

თამაშობა ასპარეზზედ, რბოლა, ჭენება და სხ. (ნახე თამაშობა), Гимнастика.

ასპიროსი

asp’irosi

აფროდიტი (ნახე ცთომილთან) (ვეფხისტ. 951).

ასპიტი

asp’it’i

(მრძ.) გველი ფრიად გესლიანი (ფსალ. 57,5 და 90,13), аспид.